Τι είναι η Διαμεσολάβηση Ομηλίκων (Peer Mediation);

Η Διαμεσολάβηση Ομηλίκων (θα την ακούσετε και ως Σχολική Διαμεσολάβηση) είναι μια στρατηγική επίλυσης συγκρούσεων χωρίς παρέμβαση ενήλικων ατόμων (εκπαιδευτικών, διευθύντριας/-ή κ.α.).

Μαθήτριες/-ές που έχουν εκφράσει εθελοντικά το ενδιαφέρον να εκπαιδευτούν για να γίνουν διαμεσολαβήτριες/-ές, πλαισιώνουν με μια συγκεκριμένη διαδικασία τις συμμαθήτριες/-ές τους που έχουν εμπλακεί σε κάποια σύγκρουση, με στόχο την ειρηνική επίλυσή της μέσα από έναν δομημένο διάλογο.

Πώς εφαρμόζεται στο σχολείο;

Αυτή τη στιγμή, οι δυνατότητες ένταξης της Διαμεσολάβησης στο σχολείο είναι συγκεκριμένες. Η μία περίπτωση είναι η ένταξή της μέσα στο πλαίσιο των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων, αν και ο χρόνος είναι πολύ περιορισμένος και δεν αρκεί ώστε να γίνει αποτελεσματική εκπαίδευση, και η άλλη περίπτωση είναι να υλοποιηθεί ως πρόγραμμα Αγωγής Υγείας, στο πλαίσιο των Προγραμμάτων Σχολικών Δραστηριοτήτων.

Ποιους στόχους έχει ένα πρόγραμμα Διαμεσολάβησης Ομηλίκων;

Οι στόχοι ενός προγράμματος Διαμεσολάβησης Ομηλίκων ποικίλουν. Τα παιδιά που εκπαιδεύονται για να γίνουν διαμεσολαβήτριες/-ές στο σχολείο τους αναπτύσσουν δεξιότητες ηγεσίας, επικοινωνίας και συνεργασίας, τις οποίες θα εφαρμόζουν σε διαφορετικά πλαίσια κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Τα παιδιά που επιλέγουν τη Διαμεσολάβηση για την επίλυση μιας σύγκρουσης στην οποία εμπλέκονται, αποκτούν δεξιότητες ανάληψης ευθύνης, δίκαιου διαλόγου και διαπραγμάτευσης.

Η ύπαρξη της Διαμεσολάβησης Ομηλίκων σε ένα σχολείο μεταβάλλει σταδιακά το σχολικό κλίμα προς μια πιο θετική κατεύθυνση. Συμβάλλει στην πρόληψη της βίας και του εκφοβισμού, στη μείωση των τιμωριών, στη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ παιδιών και εκπαιδευτικών, στη βελτίωση των ακαδημαϊκών επιδόσεων και ενισχύει την αίσθηση ασφάλειας στο σχολικό περιβάλλον.

Δηλαδή, στη Διαμεσολάβηση δε βρίσκουν τη λύση σε μια σύγκρουση οι ενήλικες του σχολείου και τη βρίσκουν οι διαμεσολαβήτριες/-ές;

Όχι. Και δυστυχώς αυτή μη ορθή αντίληψη συντηρεί τη δυσπιστία απέναντι στη Διαμεσολάβηση. Οι διαμεσολαβήτριες/-ές δεν δικάζουν, δεν συμβουλεύουν, δεν αποφασίζουν για τίποτα. Έχουν εκπαιδευτεί για να δρουν υποστηρικτικά προς την επίλυση μιας σύγκρουσης με τρόπο τέτοιο που κανένα μέρος της δε θα αισθάνεται ηττημένο και αδικημένο. Μέσα από μια δομημένη διαδικασία στην οποία εκπαιδεύονται συστηματικά, ενθαρρύνουν τα μέρη της σύγκρουσης να επικοινωνήσουν και να διερευνήσουν μαζί ποια λύση θα λειτουργούσε καλύτερα για εκείνα τη δεδομένη στιγμή.

Είναι ρεαλιστικό να περιμένουμε από τα παιδιά να λύσουν τις διαφορές τους μόνα τους;

Ναι. Η πεποίθηση ότι τα παιδιά, ως κοινωνική κατηγορία, δεν έχουν την ωριμότητα να λύσουν τα προβλήματά τους, επειδή είναι παιδιά, αποτελεί μύθο. Στην πράξη, σε πολλές περιπτώσεις, αυτός ο ισχυρισμός καταρρίπτεται. Τόσο μέσα από επιστημονικές έρευνες όσο και μέσα από την εμπειρική παρατήρηση, φαίνεται ότι αν οι ενήλικες δώσουμε στα παιδιά τα κατάλληλα εργαλεία να διαχειριστούν τις εμπειρίες τους, τα βοηθούν να ωριμάσουν και να αναπτύξουν υπεύθυνη στάση απένταντι στις σχέσεις και τις επιλογές τους.

Τα παιδιά που έχουν ρόλο διαμεσολαβήτριας/-ή χρειάζεται να έχουν κάποιες ξεχωριστές ικανότητες;

Όχι. Τα παιδιά που εκφράζουν εθελοντικά τη διάθεση να γίνουν διαμεσολαβήτριες/-ές στο σχολείο τους το μόνο που πρέπει να έχουν είναι συνέπεια και πίστη σε αυτό που επέλεξαν να κάνουν. Για κάποια παιδιά αυτό θα είναι πιο εύκολο και για κάποια άλλα πιο δύσκολο. Η εμπειρία, τις περισσότερες φορές, δείχνει ότι τα παιδιά που συνεχίζουν βρίσκουν τη Διαμεσολάβηση ενδιαφέρουσα προσέγγιση και διακρίνουν τα οφέλη της σε όλα τα επίπεδα.

Από τη στιγμή που υπάρχει πρόγραμμα Διαμεσολάβησης σε ένα σχολείο, οι συγκρούσεις μεταξύ των παιδιών επιλύονται υποχρεωτικά μέσα από αυτή τη διαδικασία;

Όχι. Η επίλυση συγκρούσεων μέσα από τη Διαμεσολάβηση παραμένει μια ακόμα επιλογή από τις ήδη υπάρχουσες. Αν υπάρχει η Διαμεσολάβηση στο σχολείο, τα παιδιά ενημερώνονται ότι μπορούν να τη χρησιμοποιήσουν αν το επιθυμούν.

Κάθε τύπου σύγκρουσεις και διαφορές επιλύονται με τη Διαμεσολάβηση;

Όχι. Στη Διαμεσολάβηση επιλύονται καθημερινές και συνηθισμένες συγκρούσεις που συμβαίνουν στα σχολεία και δεν έχουν χαρακτηριστικά εκφοβισμού, σωματικής βίας, σεξουαλικής παρενόχλησης, χρήσης όπλων και ψυχοδραστικών ουσιών.

Πόσος χρόνος χρειάζεται να περάσει για να δούμε τα οφέλη της Διαμεσολάβησης σε ένα σχολείο;

Είναι γεγονός ότι η προσέγγιση της Διαμεσολάβησης δίνει μια άλλη προοπτική στην επίλυση συγκρούσεων και αυτό αποτελεί από μόνο του μια σημαντική πρόκληση. Η παγιωμένη κουλτούρα της επίλυσης συγκρούσεων, συνήθως, περιλαμβάνει άλλες πρακτικές. Ακριβώς γι’ αυτό, όσο περισσότερο υπάρχει η Διαμεσολάβηση σε ένα σχολείο τόσο πιο αποτελεσματική θα είναι η μετατόπιση σε μια άλλη κουλτούρα επίλυσης συγκρούσεων.

Όταν σε ένα σχολείο εφαρμόζεται η Διαμεσολάβηση, αυτό σημαίνει ότι στο σχολείο αυτό παύουν οι συγκρούσεις;

Όχι. Οι συγκρούσεις είναι ρεαλιστικό κομμάτι όλων των ανθρώπινων σχέσεων και είναι αδύνατο να εξαλειφθούν. Η Διαμεσολάβηση δε φέρει τέτοιες εγγυήσεις. Η Διαμεσολάβηση επιδιώκει την ειρηνική και δίκαιη επίλυση των συγκρούσεων και των διαφορών.

Πού μπορώ να βρω εκπαιδευτικό υλικό στην ελληνική γλώσσα;

Σε αυτόν τον ιστότοπο θα βρείτε εκπαιδευτικά υλικά και σενάρια προσομοίωσης στην ελληνική γλώσσα. Ανά διαστήματα γίνεται προσπάθεια εμπλουτισμού του υλικού.

Πώς μπορώ να επιμορφωθώ ώστε να μάθω περισσότερα για τη Διαμεσολάβηση Ομηλίκων;

Για να ενημερωθείτε σχετικά πατήστε εδώ.